“మనసే బంధం, మనసే మోక్షం”
📜 యోగవాసిష్ట శ్లోకం
చిత్తమేవ హి సంసారః
తత్ప్రయత్నేన శోధయేత్ ।
యచ్చిత్తః తన్మయో మర్త్యో
బంధో మోక్షశ్చ తద్గతః ॥
(యోగవాసిష్ట – అద్వైత సందేశం)
యోగవాసిష్టంలో వశిష్ట మహర్షి రాముడికి
ఇచ్చిన అత్యంత ఘనమైన బోధ ఇది.
ఒక్క శ్లోకంలో సంసారం ఏమిటి? మోక్షం ఏమిటి? అన్న రెండింటికీ సమాధానం చెప్పేశారు.
“చిత్తమేవ హి సంసారః”
అంటే –
👉 సంసారం ఎక్కడో లేదు
👉 ప్రపంచం బయట లేదు
👉 బంధనం అనేది దేవుడు పెట్టినది కాదు
మనసే సంసారం.
మనస్సు ఏదైతే చూపిస్తుందో
అదే మనకు లోకం అవుతుంది.
మనస్సు చెబుతుంది –
“ఇది అయోధ్య”
“ఇది అరణ్యం”
“ఇది సుఖం”
“ఇది దుఃఖం”
వాస్తవానికి ఇవన్నీ మనస్సు వేసుకున్న పేర్లు మాత్రమే.
స్వప్నంలో నువ్వు లండన్లో తిరుగుతావు.
మేలుకున్నాక నవ్వుతావు –
“అది కలే కదా!” అని.
అలాగే,
ఈ జాగ్రత్త అవస్థలో కూడా
మనస్సు ఒక లోకాన్ని సృష్టించి
దానిలో నిన్ను బంధిస్తోంది.
అందుకే వశిష్టుడు అంటాడు:
“తత్ప్రయత్నేన శోధయేత్”
👉 ఒకసారి వినడం చాలదు
👉 ఒకసారి అర్థం చేసుకోవడం చాలదు
మనస్సునే పరిశీలించాలి
మనస్సునే శుద్ధి చేయాలి
ఎందుకంటే సమస్య ప్రపంచంలో లేదు,
మనస్సులో ఉంది.
తర్వాత మహర్షి ఇంకో అద్భుతమైన మాట
చెబుతాడు:
“యచ్చిత్తః తన్మయో మర్త్యః”
మనిషి ఏదిమీద మనస్సు పెట్టుకుంటాడో
అదే అయిపోతాడు.
👉 దేహంపై మనస్సు → “నేను శరీరం”
👉 బాధపై మనస్సు → “నేను బాధితుడు”
👉 కోరికపై మనస్సు → “నేను అపూర్ణుడు”
కానీ…
👉 ఆత్మపై మనస్సు → “నేనే పరిపూర్ణం”
అందుకే బంధం–మోక్షం రెండూ బయట లేవు.
“బంధో మోక్షశ్చ తద్గతః”
👉 బంధం కూడా మనస్సులోనే
👉 మోక్షం కూడా మనస్సులోనే
మనస్సు బయటకు పరుగెత్తితే – బంధం
మనస్సు తన మూలంలో నిలిస్తే – మోక్షం
ప్రపంచం మారాల్సిన పనిలేదు
నీ పరిస్థితులు మారాల్సిన పనిలేదు
మనస్సు చూసే దృష్టి మారితే చాలు.
అప్పుడు
సంసారం అనిపించినదే
స్వప్నంలా కరిగిపోతుంది.
అప్పుడు మిగిలేది ఒక్కటే –
👉 ఆలోచనలకు ఆధారమైన జ్ఞానం
👉 రూపాలకన్నా ముందు ఉన్న సాక్షి
👉 అదే నీవు
ఇదే యోగవాసిష్ట సందేశం.
ఇదే అద్వైతం.
ఓం శాంతి శాంతి శాంతిః 🙏
కామెంట్లు
కామెంట్ను పోస్ట్ చేయండి